گاه شمار فصل زمستان در فرهنگ ایرانی
- شروع چله بزرگ : از اول دیماه شروع فصل زمستان با چله بزرگ آغاز می شود که تا 40 روز سرد و پر بارش به طول می انجامد
- فرستادن پسران پیرزن سرما : در 5 دیماه پیر زن سرما برای آوردن هیزوم و سوخت زمستانی دو پسر خود را به کوه و صحرا می فرستد
شروع چله کوچک : از دهم بهمن ماه چله کوچک با سرما و بارش بیشتر از رقیبش چله بزرگ به مدت 20 روز شروع می شود
جشن سده : در شامگاه دهم بهمن ماه و شروع چله کوچک به مبارکی گذشتن از سرما و کوران چله بزرگ جشن سده برگزار می شود که در حومه شهر و روستا با برافروختن آتش با مشارکت مردم بصورت دسته جمعی به شادی و سرور بر گرد آتش بزرگ می پردازند تا گرما را برای باقیمانده زمستان ذخیره کنند
- آتش زدن چرخ و چلالی پیرزن سرما : در زوز 25 بهمن ماه چون هنوز پسران پیرزن از کوه و صحرا باز نگشته اند و همه جا یخبندان شده پیرزن چرخ و چلالی ( ابزار نخ ریسی ) خود را آتش می زند تا هوا گرم شود و یخ ها آب شوند تا فرزندانش نجات پیدا کنند
- چه شصت و چه شوش : از اول تا ششم اسفند بخاط اینکه پیرزن نگران آمدن فرزندانش بوده فراموش می کند که شتران خود را در برف و کوران بر دهد ( بارور کند ) لذا از اهورا مزدا می خواهد چند روز برای او فرصت فراهم کند و اهورا مزدا 6 روز بخاط او هوا را بسیار سرد و پر برف می کند که معروف می شود به (چه شصت و چه شوش ) یعنی چه آن 60 روز سرد و بورانی چه این 6 روز
- آفتاب بحود : از 7 اسفند زمین رو به گرمی می رود بگونه ای که از زمین بخار بلند می شود تا یخ ها و برف ها را آب کند و مقدمه فرا رسیدن فصل بهار را فراهم کند
- خانه تکانی : از حدود 15 اسفند با گرم شدن نسبی هوا خانه تکانی ها شروع می شود تا خانه های خود را برای فرا رسیدن نوروز تمیز و مرتب کنند چون در آیین زرتشت معتقد بودند روح (فر) درگذشتگان روز نوروز و اول سال نو به خانه های خود پرواز می کنند و دوستدارند حال و احوال باقیماندگان خانواده را شاد و سرحال ببینند تا آن ها نیز تا یکسال دیگر شاد و خرم باشند به همین علت اعضای خانواده از روز اول سال لباس نو می پوشیدند و شادی می کردند
- چهارشنبه سوری : عصر چهارشنبه آخر سال اسفند به مناسبت پایان فصل سرما و فرا رسیدن نوروز ، عصر چهارشنبه را با روشن کردن سه کوپه آتش و پریدن از روی آن و زمزمه سلامتی جشن چهارشنبه را برگزار می کردند
- عید نوروز : روز پایان اسفند نیز آغاز سال جدید و عید نوروز را جشن می گیرند و تا سیزده فروردین بنام سیزده بدر این جشن را ادامه می دهند که نهایت در سیزده بدر به کوه و صحرا می روند و در هوای دلپذیر بهاری به گردش و شادی می پردازند و بدین گونه فصل زمستان به پایان می رسد و فصل بهار آغاز می شود .
در این مطلب اطلاعات، جزئیات و نکات مرتبط با باب یک صد و بیست ( گاه شمار فصل زمستان در فرهنگ ایرانی ) بررسی شده است.
جزئیات مهم و نکات قابل توجه درباره سرما در متن مقاله بررسی شده است.
این موضوع به دلیل اطلاعات و کاربردهای مرتبط، مورد توجه کاربران قرار گرفته است.
برچسب:
نویسنده: الینا کریمی